AI gebruiken: 7 lessen die je moet kennen vóórdat je start
AI gebruiken kun je zien als een reis. Niet eentje die je impulsief boekt omdat iedereen erover praat, maar een traject waarvoor je vooraf nadenkt. Want wie zonder plan vertrekt, komt zelden uit waar hij wilt zijn. Misschien herken je dit: AI gebruiken voelt inmiddels onvermijdelijk. Concurrenten zijn ermee bezig, medewerkers stellen vragen en tools beloven snelle winst. Tegelijk wil je voorkomen dat AI gebruiken uitloopt op losse experimenten die vooral tijd en geld kosten.
Daar gaat het vaak mis. Veel MKB-bedrijven starten hun AI-reis zonder routeplan. En precies daarom stranden zoveel initiatieven voortijdig. Wereldwijde onderzoeken laten dat scherp zien: 90% van de maatwerk AI-projecten mislukt, terwijl organisaties die AI gebruiken vanuit een duidelijke strategie sneller groeien en een aantoonbare ROI op generatieve AI realiseren.
Laat me uitleggen hoe je dat voorkomt. Op basis van onderzoek én onze eigen ervaringen bij klanten delen we hieronder 7 lessen die je moet kennen vóórdat je serieus AI gaat gebruiken.
Les 1: bepaal eerst je bestemming (start bij het probleem)
Je boekt geen reis zonder bestemming. Toch zien we dat veel organisaties AI gebruiken omdat ''het moet''. Alsof de tool belangrijker is dan het doel.
De juiste vraag is niet welke AI je gaat gebruiken, maar: welk probleem moet opgelost worden zodat AI gebruiken ook echt iets oplevert?
Les 2: neem de juiste mensen mee op reis (geef ruimte om te experimenteren)
Geen reis zonder reisgenoten. En AI gebruiken lukt niet zonder betrokken medewerkers. Misschien vraag je je nu af: hoe krijg ik mijn mensen hierin mee? Dat begint met ruimte om te oefenen.
Succesvolle organisaties die AI gebruiken, creëren:
- Kleine pilots in plaats van grote projecten;
- Veilige omgevingen waar fouten mogen;
- Voorbeelden die aansluiten op het dagelijkse werk.
In het MKB ontbreekt die ruimte vaak door tijdsdruk. Maar medewerkers die nog mogen experimenteren met AI gebruiken, stappen niet in.
Jouw voordeel: meer draagvlak, minder weerstand en sneller AI-adoptie.
Les 3: zorg voor de juiste bagage (goede, toegankelijke data)
AI gebruiken met rommelige data is alsof je op wereldreis gaat met een koffer vol losse papieren. AI-modellen halen hun kracht uit data die jij beschikbaar stelt. Zonder gestructureerde, toegankelijke en betrouwbare data levert AI:
- halve antwoorden;
- verkeerde conclusies;
- of helemaal geen bruikbaar resultaat.
Goede bagage betekent:
- logisch gestructureerde documenten;
- duidelijke rechten en toegangen;
- geen wildgroei aan persoonlijke mapjes;
- heldere governance op Teams en SharePoint.
Veilig AI gebruiken?
Stel je voor: een wereld waarin terugkerende taken verleden tijd zijn. Met Microsoft Copilot wordt dit werkelijkheid. Binnen elke organisatie zijn er taken waarvan je denkt: ''Kan dat niet slimmer?'' Met Copilot is het antwoord volmondig ja!
Wil je meer weten hoe Microsoft Copilot jouw organisatie kan transformeren?
Les 4: weet hoe succes eruitziet (maak impact meetbaar)
Net als bij een reis wil je weten wanneer je er bent. Bij AI gebruiken is dat net zo. Daarom bepaal je vooraf hoe succes eruitziet.
In AI-adoptie noemen we dat: KPI's.
Voorbeelden:
- 25% sneller interne documentatie vinden
- 20% minder foutgevoelige handelingen
- 10 uur tijdsbesparing per medewerker per maand
- Een aantoonbare stijging in NPS
Zonder meetpunten is AI gebruiken innovatief, maar weet je niet of het ook iets oplevert.
Les 5: vermijd omwegen en doodlopende wegen (AI-sprawl & technical dept)
Veel MKB-bedrijven hebben de verleiding om telkens een nieuwe afslag te nemen. Nog een AI-tool hier, nog een plug-in daar. Ja dat lees je goed. Zo ontstaat AI-sprawl.
Het gevolg:
- Datasilo's
- Compliance-risico's
- Dubbele kosten
- Groeiende technische schuld
AI gebruiken werkt het best binnen één samenhangend ecosysteem. Zeker voor het MKB is dat geen luxe, maar een randvoorwaarde.
Les 6: gebruik AI niet alleen als reisgids, maar als routeplanner
Veel organisaties gebruiken AI vooral als reisgids: informatie geven, teksten schrijven, samenvatten. Dat klinkt handig. Maar nu wordt het pas echt interessant.
De echte waarde zit in AI gebruiken als routeplanner:
- bepalen welke klant als eerste aandacht nodig heeft
- voorspellen welke offertes kansrijk zijn
- herkennen welke supportvragen structureel terugkomen
- zien waar processen structureel tijd verliezen.
Bedrijven die dit doen, pakken een directe voorsprong.
Les 7: richt je reisveiligheid in (governance & guardrails
Geen enkele reis is veilig zonder regels. Daarom leg je vooraf vast:
- Wat wel en niet mag;
- Wie waarvoor verantwoordelijk is;
- Welke data AI mag gebruiken;
- Hoe AI omgaat met fouten of hallicunaties;
- Hoe vertrouwelijke informatie beschermd blijft.
Organisaties die dit regelen, kunnen met vertrouwen blijven versnellen. Organisaties die dit overslaan lopen onderweg vast.